काठमाडौं- अमेरिका-इजरायल र ईरानबीच जारी युद्धका बीच अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प ले हर्मुज जलडमरू सुरक्षित गर्न प्रस्तावित सैन्य अभियानमा सहभागी नहुँदा आफ्नै सहयोगी राष्ट्रहरूलाई कडा शब्दमा आलोचना गरेको अन्तर्राष्ट्रिय समाचार माध्यम अल जजिरा ले जनाएको छ।

ईरानले रणनीतिक रूपमा अत्यन्त महत्वपूर्ण हर्मुज जलडमरू मा आफ्ना 'शत्रुहरूका लागि मार्ग बन्द गरिएको' घोषणा गरेपछि अमेरिकाले तेल ढुवानी गर्ने जहाजहरूको सुरक्षा गर्न बहुराष्ट्रिय सैन्य अभियान गठन गर्ने प्रयास गरिरहेको छ। तर धेरै प्रमुख देशहरूले प्रत्यक्ष सैन्य संलग्नता अस्वीकार गरेपछि वासिङ्टन असन्तुष्ट बनेको हो।

अमेरिकाले चीन, जापान, दक्षिण कोरिया, फ्रान्स, बेलायत लगायत मध्यपूर्वबाट तेल आयातमा निर्भर देशहरूलाई जलडमरू खुला राख्न युद्धपोत पठाउन आग्रह गरेको थियो। तर तीमध्ये अधिकांश देशहरूले युद्धमा प्रत्यक्ष सहभागी नहुने संकेत दिएका छन्।

युरोपेली देशहरूले विशेषगरी सावधानीपूर्ण नीति अपनाएका छन्। जर्मनी ले अमेरिका–इजरायलको सैन्य अभियानमा सहभागी हुने कुनै योजना नभएको स्पष्ट पारेको छ। त्यस्तै युरोपेली संघ का विदेश नीति प्रमुखले पनि हर्मुज जलडमरू क्षेत्रमा सैनिक पठाउने विषयमा सदस्य राष्ट्रहरूमा 'कुनै उत्साह नदेखिएको' बताएका छन्।

विश्वको ठूलो हिस्सा कच्चा तेल आपूर्ति यही जलडमरूबाट हुने भएकाले यो मार्ग अवरुद्ध हुँदा अन्तर्राष्ट्रिय ऊर्जा बजारमा गम्भीर असर पर्ने चिन्ता बढेको छ।

यसबीच खाडी क्षेत्रमा मिसाइल र ड्रोन आक्रमणहरू निरन्तर भइरहेका छन्। संयुक्त अरब इमिरेट्स मा रहेको शाह तेलक्षेत्रमा ड्रोन आक्रमणपछि लागेको आगो नियन्त्रणमा ल्याइएको स्थानीय अधिकारीहरूले बताएका छन्।

उता हिज्बुल्लाह का लडाकुहरू दक्षिणी लेबनान मा इजरायल का सैनिकसँग तीव्र भिडन्तमा संलग्न रहेको बताइएको छ। इजरायलले पछिल्ला साताहरूमा लेबनानी भूभागमा लगातार हवाई आक्रमण गरेपछि आफ्नो उत्तरी छिमेकीतर्फ स्थल सेना पठाएको छ।

विश्लेषकहरूका अनुसार हर्मुज जलडमरू खुला राख्ने विषय अहिले युद्धकै सबैभन्दा महत्वपूर्ण रणनीतिक मुद्दामध्ये एक बनेको छ। सहयोगी राष्ट्रहरूले सैन्य रूपमा संलग्न हुन अस्वीकार गरेसँगै अमेरिकाले बनाउन खोजेको बहुराष्ट्रिय समुद्री सुरक्षा संयन्त्र अझै अनिश्चित बनेको बताइएको छ।