काठमाडौं- अमेरिका र इरानबीच सम्भावित सम्झौताप्रति बजारमा आशा बढेसँगै अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्य बुधबार कारोबारमा करिब ४ प्रतिशतले घटेको छ।
अमेरिकी बेन्चमार्क वेस्ट टेक्सास इन्टरमिडियट (डब्ल्यूटीआई) कच्चा तेलको मूल्य ४.३२ प्रतिशतले घटेर प्रतिव्यारेल ८९.८३ डलरमा झरेको छ। त्यस्तै अन्तर्राष्ट्रिय बेन्चमार्क ब्रेन्ट क्रुडको मूल्य पनि ३.६६ प्रतिशतले घटेर प्रतिव्यारेल ९५.९४ डलरमा सीमित भएको छ। ब्रेन्ट लगातार तेस्रो दिन पनि १०० डलरभन्दा तल कारोबार भएको हो।
बजार विश्लेषकहरूका अनुसार अमेरिका र इरानबीच ६० दिनसम्म युद्धविराम लम्ब्याउने तथा हर्मुज जलडमरूमध्य पुनः सञ्चालन र इरानको आणविक कार्यक्रमबारे थप वार्ताका लागि आधारभूत सहमति नजिक पुगेको संकेतले बजारमा सकारात्मक मनोविज्ञान सिर्जना गरेको छ।
आईएनजीका कमोडिटी रणनीतिकार वारेन प्याटरसन र इवा मान्थेले बुधबार सार्वजनिक गरेको टिप्पणीमा सम्भावित अमेरिका-इरान सम्झौताप्रतिको अपेक्षाले तेल बजारमा दबाब परेको उल्लेख गरेका छन्। उनीहरूले हर्मुज जलडमरूमध्य वरपर तनाव जारी रहे पनि सम्झौताको सम्भावनाले लगानीकर्ताको धारणा परिवर्तन गरिरहेको बताएका छन्।
उनीहरूका अनुसार जलडमरूमध्य नजिक अमेरिकी सैन्य कारबाही तथा इरानी गतिविधि जारी रहेकाले जोखिम पूर्ण रूपमा हटेको छैन। तथापि सम्भावित कूटनीतिक सहमतिले बजारमा केही राहतको संकेत दिएको छ।
मंगलबार इरानले दक्षिणी क्षेत्रमा मिसाइल अड्डा र डुंगामाथि भएको नयाँ अमेरिकी आक्रमणलाई युद्धविरामको “गम्भीर उल्लंघन” भन्दै विरोध जनाएको थियो। अमेरिकी सेन्ट्रल कमाण्डले भने उक्त कारबाहीलाई 'आत्मरक्षाका लागि गरिएको कदम' को रूपमा व्याख्या गरेको छ।
अमेरिकी विदेशमन्त्री मार्को रुबियोले यसअघि तत्काल सम्झौताको सम्भावना कम रहेको संकेत दिए पनि अहिले सहमति सम्भव रहेको बताएका छन्। उनले राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प 'राम्रो सम्झौता गर्ने, नभए सम्झौता नै नगर्ने' पक्षमा रहेको उल्लेख गरेका छन्।
पछिल्ला केही सातादेखि बजारमा अमेरिका-इरान सम्झौताको चर्चाले वास्तविक आपूर्ति संकटलाई ओझेलमा पारेको विश्लेषण गरिएको छ। मध्यपूर्वबाट हुने ठूलो परिमाणको तेल आपूर्ति अझै पनि हर्मुज जलडमरूमध्य बन्द भएकाले अवरुद्ध अवस्थामा रहेको छ।
यसैबीच अमेरिकी पेट्रोलियम संस्थान (एपीआई) ले बुधबार सार्वजनिक गर्ने भण्डारण तथ्यांक तथा अमेरिकी ऊर्जा सूचना प्रशासन (ईआईए) को साप्ताहिक पेट्रोलियम प्रतिवेदनले आगामी केही घण्टामा तेल बजारको दिशा निर्धारण गर्न सक्ने विश्लेषकहरूको भनाइ छ।
व्यापारी तथा सट्टेबाजहरू भने अझै पनि अमेरिका-इरान सम्झौताको सम्भावनामा दाउ लगाइरहेका छन्।
